BİLİNÇLİ GÜBRE KULLANIMI İÇİN TOPRAK VERİMLİLİK ENVANTERİNİN ÇIKARTILMASI

Proje Değerlendirme Toplantısı

PROJENİN AMACI

• Bolu’nun tarımsal potansiyelinin tespit edilerek ürün çeşitliliği, randıman ve kalitesinin yükseltilmesi,
• Bolu ili Merkez’e bağlı 130 köyün toprak verimlilik haritalarının hazırlanması,
• Tarım İl Müdürlüğü çalışanlarının, gübre firmalarının ve üreticilerin doğru, yeterli ve gerekli gübre kullanımı konusunda bilgilendirilmesi amaçlanmaktadır.

FAALİYETLERİN AÇIKLANMASI

• Proje Ekibi Kurulması
• Numune Toplama Personelinin Eğitimi
• Alet-Ekipman ve Cihazların Tedarik Edilmesi
• Numunelerin Toplatılması
• Analiz Yaptırılması
• Harita Bastırılması ve Dağıtılması

PROJE EKİBİ KURULMASI

MARKA’nın desteklediği, Bolu Bağışçılar Vakfı’nın “Bilinçli Gübre Kullanımı İçin Toprak Verimlilik Envanterinin Çıkartılması” projesi Eski Nikah Salonunda yapılan toplantıyla çiftçi,kurum ve kuruluşlara tanıtılmıştır.Toplantıya proje ortağı olan Bolu Ziraat Odası ile Bolu Ziraat Mühendisleri Odası,Bolu Muhtarlar Derneği,Türkiye Ziraatçiler Derneği Bolu Şubesi,Sürdürülebilir Tarım Derneği ,Kamu ve STK Başkanları ve çiftçiler katılmışlardır.

NUMUNE TOPLAMA PERSONELİNİN EĞİTİMİ

Ankara Toprak Gübre ve Su Kaynakları Merkez Araştırma Enstitüsü Müdür Yardımcısı İbrahim Hakkı GÜÇDEMİR ve Ziraat Mühendisi Dr. Mustafa USUL tarafından numune toplama personeline “numunelerin toplatılması ve GPS kullanımı” konusunda eğitim verilmiştir.

ALET-EKİPMAN VE CİHAZLARIN TEDARİK EDİLMESİ

Teklif usulüyle yapılan alımlarda 4 adet GPS cihazı ile 2 adet Burgu ve Kürek seti temin edilmiştir.Arazide toprakların konulması için bez torba alımı yapılmış ve toprakların nereden alındıklarına dair bilgi vermesi amacıyla arazide doldurulmak üzere etiket bastırılmıştır.

NUMUNELERİN TOPLATILMASI

Numune toplamak için öncelikle neden numune almamız gerektiği, nasıl ve nereden numune almamız gerektiği konularında bilgi sahibi olmamız gerekiyor.

ANALİZ YAPTIRILMASI

Toplatılan numuneler BOLU TARIM İL MÜDÜRLÜĞÜ’ndeki toprak tahlil laboratuvarında analize tabii tutulacak ve gelen sonuçlar ile birlikte 1/50.000’lik haritalar üzerine işlenecektir.

NEDEN?

Amaç:

• Toprağın mevcut besin maddeleri durumunu ortaya koymak,
• Yetiştirilecek ürüne ve iklim koşullarına göre uygun gübreleme programı oluşturmak,
• En az girdi ile en ekonomik ve en yüksek verime ulaşmak,
• Dengesiz gübrelemenin toprak ve bitkideki olumsuz etkilerini azaltmak,
• Toprakların verimliliğinin sürdürülebilirliğini sağlamaktır.

NASIL?

Örnekleme Alanının Büyüklüğü:

• Arazi Çok Homojen Yapıda ise; En fazla 40-60 da.
• Homojen Değil İse;En fazla 20-40 da. olacak şekilde örneklenmelidir.

Örnekleme Zamanı Arazinin;

• Islaklığına,
• Don Durumuna,
• Kuruluğuna,
• Ekim ve Gübre Uygulama Zamanına bağlıdır.

TOPRAK ÖRNEKLEME ALETLERİ

TOPRAK ÖRNEĞİ ALMA

Toprak örneği,toprak alınacak arazinin bütününü kapsayacak şekilde 8-10 farklı yerden “V” şeklinde bir çukur açılarak ve bir dilim olacak şekilde alınmalıdır.Alınan bu topraklar karıştırılarak yaklaşık 2 kg.’ a tamamlanarak torbalanır ve etiketlenir.

TOPRAK ÖRNEĞİ ALINMAYACAK YERLER

• Daha önce kireç, ticari ve çiftlik gübresi konulmuş yerler,
• Arazi veya tarlanın, çukur veya tümsek kısımları,
• Harman yeri ve hayvan yatmış yerler,
• Fazla ağaçlık yerler ve ağaç dipleri,
• Su biriken kısımlar, akarsu ve sel basmış yerler,
• Yol kenarları,
• Sap, kök ve yabani otların yığıldığı veya yakıldığı yerler,
• Tarla hudutları ve bunlara yakın yerler,
• Çakıllı ve fazla kumlu yerler,
• Karınca ve köstebeklerin toprak yığdığı yerler,
• Çit, kanal ve orman kenarları,
• Sıraya ekim yapılan yerlerde sıra üstleri,
• Tuzluluğun bariz olarak görüldüğü yerler,
• Hafriyat veya arazi tesviyesi yapılan yerler.

NEREDEN

Saha genelinde toplanan toprakların değerlendirilmesi bilgisayar destekli veri işleme modeli sayesinde daha hızlı ve güvenilir olmaktadır. Bu nedenle çalışmada toplanan tüm veriler coğrafi bilgi sistemi (CBS) tabanında toplanarak değerlendirilecektir. Bu çalışma kapsamında Bolu ili Merkez ilçe topraklarının verimlilik durumlarının belirlenmesi ve haritalanması amacıyla toprak örnekleme yerleri belirlenmiştir. Toprak örneklemesi için farklı CBS tematik haritaları altlık olarak kullanılmıştır.Bu katmanlar 1/25 000 ölçekli Türkiye Toprakları Veritabanından üretilen arazi kullanım kabiliyeti, toprak derinliği, Bolu ili sayısal yükseklik modeli (30 m), Bolu ili CORINE arazi örtüsü, arazide ulaşımı denetlemek amacıyla da Bolu ili karayolları haritaları ve güncelleme için de ESRI online uydu görüntüsü ve sayısal topoğrafik haritalar kullanılmıştır.

Resmi Büyült

Arazi kullanım kabiliyeti I ve II ve yer yer III sınıf olan araziler örneklemenin yoğun tutulduğu alanlardır. Bununla beraber eğim, erozyon,drenaj sorunu (e ve w sembolleri ile temsil olunan araziler) olan araziler ile toprak yetersizliği görülen (s sembolü ile temsil edilen alanlar) araziler örnekleme planlamasında dikkate alınmış ve bozuk drenaj alanlarında üç derinlikte toprak örneklemesi planlanmıştır.

CORINE arazi kullanımı (2006), sayısal yükseklik modelinden elde edilen eğim haritası da AKK ile üst üste çakıştırılmış ve bir anlamda eğim ve derinlik doğrulaması yapılmıştır. Araziden örneklerin alınması ve noktaların bulunmasında kolaylık olması açısından karayolları haritası da sisteme entegre edilmiştir.

Resmi Büyült

Toprak örneklemesi, haritaların ölçeği 1/25 000’e büyütülerek yapılmıştır. Çalışmada noktalar WGS_84 datumu ve UTM projeksiyon sistemine uyumlu olarak koordinatlandırılmıştır.

AKK sınıfı I olan seçkin tarım arazilerden örnekleme çalışmanın amacı dikkate alınarak 200-500 m aralıklarla, düzenli grid sistemiyle değil de, düzensiz amaçlı örnekleme (irregular tageted) sistemine uygun olarak yapılmıştır. II, III ve IV. Sınıf araziler için örnekleme aralığı 600-2000 m arasında yapılmıştır. Arazinin bütünlüğünün sağlanması açısından da V, VI, VII sınıf arazilerden homojen dağıtılacak şekilde seyrek örnekleme yerleri belirlenmiştir.

Resmi Büyült


Resmi Büyült

Ancak her zaman arazi koşulları ile ofis çalışmaları bire bir uyuşmayabilir. Mesela, örnekleme yeri uydu görüntüsü ile güncellenip ilgili diğer CBS altlıkları ile belirlenmiş olmasına rağmen, örnek yerlerinin arazi koşullarında da düzeltilmesi veya değiştirilmesi gerekebilir. Kimi yerlerde örnekleme noktası olsa da 60-90 cm derinlik görülmeyebilir.

Resmi Büyült

Bir başka misal vermek gerekirse, ofis ortamında belirlenen bir örnekleme yeri ormanlık alana veya çıplak araziye denk geliyorsa ve örnekleme yerinin örnekleme sıklığına bağlı olarak 200-500 m yarıçaplı bir dairelik çevresinde bir tarım arazisi mevcutsa toprak örneğinin bu tarım arazisinden alınması daha doğru olur.

Bir diğer husus da, örnekleme yerleri, arazinin bütününü temsil edebilecek ve jeoistatistiksel modellemesi yapılarak haritası oluşturulabilecek bir sistemde araziye dağıtılmış olmasıdır.Planlamada toplam toprak örneği sayısı belirlenmiş olsa da, bu sayı yukarıda belirtilmiş olan bazı arazi koşullarına göre değişim gösterebilir.

Resmi Büyült


Resmi Büyült


Resmi Büyült

ANALİZ YAPTIRILMASI

Araziden toplanan toprak örnekleri günlük olarak Tarım İl Müdürlüğü Laboratuar’ına getirilmektedir.Kayda alınan toprak örnekleri burada doğal yollarla kurutulup dövülerek 2mm’lik eleklerden elenmektedir.

Elenen Toprak örnekleri farklı analizler için farklı tartımlar alınarak analize tabi tutulmaktadır (Organik Madde için 1 gr. , Potasyum tayini için 2,5 gr. Gibi).

Resmi Büyült


Resmi Büyült


Resmi Büyült

Son olarak cihaz okumaları, uluslar arası kullanılan formüllerle hesaplanarak sonuçlar elde edilir.

Resmi Büyült

Resmi Büyült

Proje Değerlendirme Toplantısı